Zoeken Contact Colofon Privacy

U bent nu hier:
 Print deze pagina
DVD-animatie 1

Plaatsen totale heupprothese (gecementeerd)
DVD-animatie 2

Plaatsen totale heupprothese (ongecementeerd)

Gecementeerde prothese

De heupprothese kan op verschillende manieren worden bevestigd in het bot. U leest op deze pagina’s over: gecementeerde prothesen, ongecementeerde prothesen en hybride prothesen.

Bij gecementeerde heupprothesen zet de orthopeed zowel de heupkom als de steel van de heupkop in het bot vast met cement. Dit is een een soort lijm, geen cement uit de cementmolen. Het kunststofcement (polymethylmetacrylaat) wordt tijdens de operatie aangemaakt. Na ongeveer 10 minuten is het uitgehard en zit de prothese muurvast in het bot.

Voordelen gecementeerde prothesen:

  • Uit registraties in Scandinavië, Groot Brittannië en Australië blijkt dat ze goede resultaten geven: 90 tot 95% van de heupen functioneert 10 of 15 jaar na de operatie nog steeds goed.
  • Ze worden al lang gebruikt en er is al veel ervaring mee opgedaan.
  • Het cement zorgt voor een stabiele verbinding van de prothese met het omliggende bot. Door betere cementtechnieken wordt de kans op een succesvolle ingreep nog groter.
  • Het is mogelijke antibiotica aan cement toe te voegen. Dit verkleint de kans op infecties na de operatie.


Mogelijke complicaties:

De verbinding van het cement met het omliggende bot wordt minder sterk. Hierdoor laat de prothese los. Zo’n verstoorde verbinding komt vaker voor bij de kom dan bij de steel.
De klachten lijken vaak op de klachten die patiënten ook hadden bij de slijtage van hun heup, dus voor de ingreep.

Mogelijke verklaringen voor loslating zijn:

  • Mechanische oorzaak (a): in de cementlaag rondom de kom of de steel ontstaan kleine breukjes (vermoeidheidsbreukjes). Dit komt meer voorkomen bij patiënten met ernstig overgewicht en bij patiënten die zeer actief zijn. In beide gevallen staan er grote krachten op de heup.
  • Mechanische oorzaak (b): door het bewegen van de heupkop in de kom ontstaan heel kleine slijtagedeeltjes van het materiaal. De cellen rondom het gewricht nemen deze slijtagedeeltjes op, waardoor een ontstekingsreactie kan ontstaan. Zo’n reactie kan ertoe leiden dat botweefsel verdwijnt. Zo ontstaat ruimte tussen het bot en het cement.
  • Biologische oorzaak: het bot is verzwakt, bijvoorbeeld door een ziekte of door osteoporose (botontkalking).


Gegevens uit de Landelijke Registratie Orthopedische Implantaten (LROI):
Uit de Landelijke Registratie Orthopedische Implantaten (LROI) blijkt dat van alle totale heupprothesen die in het jaar 2015 in Nederland zijn geplaatst:

  • 64% ongecementeerd is geplaatst, 
  • 26% gecementeerd is geplaatst,
  • 10% is geplaatst met óf de kom óf de steel gecementeerd.

U ziet dit terug in het LROI-magazine 'Blik op uitkomsten' (pagina 6-7).


Vanuit de LROI zijn ook gegevens bekend over de hersteloperaties in 2015.
Als een heupprothese niet naar wens functioneert, overlegt de orthopedisch chirurg met u de mogelijkheden. Vaak biedt een nieuwe operatie een oplossing. Zo’n nieuwe operatie heet een 'hersteloperatie' of een ‘revisieoperatie’. Bij een hersteloperatie worden één of meerdere onderdelen van de heupprothese vervangen, toegevoegd of verwijderd. Van elke 100 patiënten blijkt bij 1 of 2 patiënten (1,4%) een hersteloperatie nodig in het eerste jaar dat zij de prothese hebben.


In 22% van deze gevallen is de gehele heupprothese vervangen.
Bij 68% van de operaties was het een gedeeltelijke revisie waarbij één of meerdere onderdelen zijn vervangen:

  • heupkop
  • heupsteel
  • heupkom
  • plastic lager in de heupkom.