Zoeken Contact Colofon Privacy

U bent nu hier:
 Print deze pagina
DVD-animatie 1

Plaatsen totale heupprothese (gecementeerd)
DVD-animatie 2

Plaatsen totale heupprothese (ongecementeerd)

Ongecementeerde prothese

De heupprothese kan op verschillende manieren worden bevestigd aan het bot. U leest op deze pagina’s over: gecementeerde prothesen, ongecementeerde prothesen en hybride prothesen.

Vanaf de jaren ’80 gebruiken orthopedisch chirurgen ook heupprothesen zonder cement. Deze prothesen klemmen zich vast in het bot van het bovenbeen of in de heupkom. Voor een goede verankering en stabiliteit hebben de kom en de steel van de gewrichtskop een ruw oppervlak. Dit houdt de prothese op zijn plaats en het botweefsel groeit erop vast. Vaak is het ruwe oppervlak voorzien van een speciaal laagje om een betere en snellere botingroei te stimuleren. Een veel gebruikte ingroeilaag is hydroxyapatiet.

Meestal zitten de ongecementeerde prothesen bij de operatie direct heel stevig vast. De patiënt kan het been direct gebruiken. Soms is het nodig een periode met krukken te lopen om het bot de tijd te gunnen zich te hechten aan de prothese. In alle gevallen zal de botingroei in de maanden na de operatie verder toenemen. Hierdoor verbetert de fixatie nog meer.

De ongecementeerde prothesen zijn mede ontwikkeld omdat er geen sprake kan zijn van scheurtjes in het cement (zie gecementeerde prothese, mechanische oorzaak a). Maar ook bij de cementloze prothese kunnen slijtagedeeltjes vrijkomen door de beweging van de prothesekop in de prothesekom (zie gecementeerde prothese, mechanische oorzaak b). De cellen rondom het gewricht nemen deze slijtagedeeltjes op, waardoor een ontstekingsreactie kan ontstaan. Zo’n reactie kan ertoe leiden dat botweefsel verdwijnt. Zo ontstaat ruimte tussen het bot en de prothese.


Gegevens uit de Landelijke Registratie Orthopedische Implantaten (LROI):
Uit de Landelijke Registratie Orthopedische Implantaten (LROI) blijkt dat van alle totale heupprothesen die in het jaar 2015 in Nederland zijn geplaatst:

  • 64% ongecementeerd is geplaatst, 
  • 26% gecementeerd is geplaatst,
  • 10% is geplaatst met óf de kom óf de steel gecementeerd.

U ziet dit terug in het LROI-magazine 'Blik op uitkomsten' (pagina 6-7).


Vanuit de LROI zijn ook gegevens bekend over de hersteloperaties in 2015.
Als een heupprothese niet naar wens functioneert, overlegt de orthopedisch chirurg met u de mogelijkheden. Vaak biedt een nieuwe operatie een oplossing. Zo’n nieuwe operatie heet een 'hersteloperatie' of een ‘revisieoperatie’. Bij een hersteloperatie worden één of meerdere onderdelen van de heupprothese vervangen, toegevoegd of verwijderd. Van elke 100 patiënten blijkt bij 1 of 2 patiënten (1,4%) een hersteloperatie nodig in het eerste jaar dat zij de prothese hebben.


In 22% van deze gevallen is de gehele heupprothese vervangen.
Bij 68% van de operaties was het een gedeeltelijke revisie waarbij één of meerdere onderdelen zijn vervangen:

  • heupkop
  • heupsteel
  • heupkom
  • plastic lager in de heupkom.